Bitkisel Ürünlerin Atıklarından Antioksidan Maddelerin Ultrason Destekli Ekstraksiyonu

Dünyada her yıl ortalama 200 milyon ton organik atık üretilmektedir (FAOSTAT). Bu atıkların çoğu doğrudan tabiata bırakılmakta veya hiçbir işlem yapılmaksızın yakıt, hayvan yemi ya da gübre olarak kullanılmaktadır. Çevresel faktörler ve ekonomik nedenlerle son yıllarda bu atıkların değerlendirilmesi yönündeki çalışmalar giderek artmakta; enerji ve hammaddenin korunması açısından yeni uygulamalara gereksinim duyulmaktadır. Bitkisel ürünlerden elde edilen ekstraktlar; yağlar, fitokimyasallar, biyoaktif bileşikler, aromatik maddeler ve renk maddeleri içerirler. Bitki ekstraktlarından gıda, eczacılık ve kozmetik endüstrisinde yararlanılmaktadır. Geleneksel metodlarla ekstraksiyon çok uzun zaman almakta ve çok büyük miktarlarda çözücüye ihtiyaç duyulmaktadır (1). Polifenoller kolayca okside olabilme özelliği nedeniyle antioksidan aktiviteye sahiptirler. Oksidasyon, gıda ürünlerinde besin değerinin ve raf ömrünün azalmasına yol açar. Doğal kaynaklı antioksidanlar gıda endüstrisinde koruyucu madde olarak kullanılmakla birlikte; insan sağlığı üzerindeki olumlu etkileri nedeniyle de önemlidirler. Antioksidan maddelerin ekstraksiyonu genellikle çözücü karışımları kullanılarak yapılır. Ultrason destekli sistemlerin ekstraksiyonda kullanımı konusundaki çalışmalar son yıllarda giderek artmaktadır. Bu makalede ultrason destekli ekstraksiyon sistemlerinin bazı uygulamalarıyla ilgili olarak yapılan çalışmaların derlemesi verilmektedir.Dünyada her yıl ortalama 200 milyon ton organik atık üretilmektedir (FAOSTAT). Bu atıkların çoğu doğrudan tabiata bırakılmakta veya hiçbir işlem yapılmaksızın yakıt, hayvan yemi ya da gübre olarak kullanılmaktadır. Çevresel faktörler ve ekonomik nedenlerle son yıllarda bu atıkların değerlendirilmesi yönündeki çalışmalar giderek artmakta; enerji ve hammaddenin korunması açısından yeni uygulamalara gereksinim duyulmaktadır.Bitkisel ürünlerden elde edilen ekstraktlar; yağlar, fitokimyasallar, biyoaktif bileşikler, aromatik maddeler ve renk maddeleri içerirler. Bitki ekstraktlarından gıda, eczacılık ve kozmetik endüstrisinde yararlanılmaktadır. Geleneksel metodlarla ekstraksiyon çok uzun zaman almakta ve çok büyük miktarlarda çözücüye ihtiyaç duyulmaktadır (1). Polifenoller kolayca okside olabilme özelliği nedeniyle antioksidan aktiviteye sahiptirler. Oksidasyon, gıda ürünlerinde besin değerinin ve raf ömrünün azalmasına yol açar. Doğal kaynaklı antioksidanlar gıda endüstrisinde koruyucu madde olarak kullanılmakla birlikte; insan sağlığı üzerindeki olumlu etkileri nedeniyle de önemlidirler. Antioksidan maddelerin ekstraksiyonu genellikle çözücü karışımları kullanılarak yapılır. Ultrason destekli sistemlerin ekstraksiyonda kullanımı konusundaki çalışmalar son yıllarda giderek artmaktadır. Bu makalede ultrason destekli ekstraksiyon sistemlerinin bazı uygulamalarıyla ilgili olarak yapılan çalışmaların derlemesi verilmektedir.