SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK YAKLAŞIMIYLA EŞİTSİZLİĞE KARŞI PEYZAJ TASARIM STRATEJİLERİNİN GELİŞTİRİLMESİ

Bu çalışma, Trabzon kent merkezinde kentsel dönüşüme giren eski terminal binası ve yakın çevresini ele alır. Sürdürülebilirlik kavramına dayalı bir yaklaşımla kentsel eşitsizlikleri gidermeyi amaçlayan bir dönüşüm modelini ve buna bağlı peyzaj tasarım stratejilerinin neler olabileceğini örneklendirir. Önerilen peyzaj tasarımının genel yaklaşımı; (1) Alandaki yeşil yüzeylerin ve elemanların miktarının en üst seviyeye çıkarılmasını, (2) Alanın yerel özellikleri ve belirlenen ihtiyaçlar doğrultusunda peyzaj bileşenlerinin en üst düzeyde çeşitliliğinin (doğal ışık, rüzgâr, temiz hava, su yüzeyleri, topoğrafya, estetik sesler, renkler, biçimler/dokular, diğer donatılar) ve işlevsel etkinliğinin sağlanması, (3) Oluşturulması hedeflenen sosyal bağlam doğrultusunda alanda kent sakinlerinin her kesimini kapsayan, kullanıcılarda ve kullanımlarda çeşitliliği en üst seviyeye çıkaran, canlılık ve çekicilik ile sonuçlanan bir sosyal ekosistemin oluşturulması, alandaki kentsel hayat aracılığıyla sosyal uyum ve toplumsal aidiyetin oluşturulması, (4) Alanın sağladığı yüksek kalite ile kullanıcılar ve çevrede yaşayanların yaşam kalitesinin yükseltilmesi, (5) Alanın içereceği hareketlilik ve yüksek imaj ile iş gücünün ve ekonomik hareketliliğin alana çekilmesi stratejilerini ortaya koymuştur. Bu stratejiler doğrultusunda yapıya ve yakın çevresinin peyzaj tasarımına dair tasarım hedefleri ve tasarım ürünü ortaya koyulmuş, görselleştirmeler ile örneklendirilmiştir. Sonuç olarak sürdürülebilirlik kavramı eski otogar binası ve yakın çevresi peyzaj tasarımı için kentsel eşitliği; ekolojik, sosyal ve ekonomik bileşenleri ile tanımlamak için bir çerçeve oluşturmuş, alanın yakın çevresinden başlayarak kent ölçeğine kadar açılan tasarım stratejilerini tanımlamayı mümkün kılmıştır.