Vergisel ve Hukuki Düzenlemelerle Gıda İsrafına Karşı Devlet Müdahalesi: Fransa ve İtalya Örnekleri

Gıda israfı, günümüzün en önemli çevresel, ekonomik ve sosyal sorunlarından biri olarak küresel çapta ciddi dışsallıklar oluşturmaktadır. Bu çalışma, gıda israfının piyasa mekanizmaları tarafından yeterince içselleştirilemeyen maliyetlerini, dışsallıklar kavramı temelinde değerlendirmekte ve devlet müdahalesinin gerekliliğini ortaya koymaktadır. Gıda israfının yol açtığı çevresel bozulmalar, ekonomik kayıplar ve toplumsal eşitsizlikler sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğrultusunda etkin müdahaleler yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Bu bağlamda çalışma, süpermarketlerde uygulanan atık vergileri gibi vergisel yaptırımlar ile gıda bağışlarını teşvik eden sübvansiyon ve vergi indirimleri gibi mali araçların potansiyelini analiz etmektedir. Ayrıca ulusal düzeyde geliştirilen yasal düzenlemeler ve politika uygulamaları incelenerek, özellikle Fransa ve İtalya’da kabul edilen Garot ve Gadda yasaları örnekleri üzerinden devletin rolü detaylandırılmaktadır. Bu yasaların yalnızca ekonomik teşvikler değil, aynı zamanda kapsamlı kamu müdahalesi ve hukuki düzenlemelerle desteklendiği görülmektedir. Gıda israfı gibi karmaşık dışsallıkların önlenmesinde piyasa mekanizmalarının yetersiz kalması nedeniyle devletin çok boyutlu ve entegre politikalar geliştirmesi zorunlu hale gelmektedir. Çalışmanın bulgularında da maliye politikalarının ve hukuki düzenlemelerin eşgüdümlü biçimde uygulanmasının gıda israfını azaltmada ve sürdürülebilir gıda sistemlerine geçişte belirleyici bir rol oynadığı sonucuna ulaşılmıştır.